Punjab Board Class 12 Agriculture Question Paper 2026 PDF with Solutions - Available

N/A Quick Tip: ਮਟਰ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਉੱਨਤ ਕਿਸਮਾਂ: ਮਿੱਠੀ ਫਲੀ (Sweet Pea) ਅਰਕਲ (Arkhel) ਪੀ.ਐਮ. -੨ (PM-2) ਬੋਨਵਿਲ (Bonville) ਮਟਰ ਪ੍ਰੋਟੀਨ, ਫਾਈਬਰ ਅਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਠੰਡੇ ਮੌਸਮ ਦੀ ਫਸਲ ਹੈ ਅਤੇ ਰਬੀ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

N/A Quick Tip: ਆਂਡੇ ਦੇ ਰੰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਮੁਰਗੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਨਸਲਾਂ: ਚਿੱਟੇ ਆਂਡੇ: ਲੈਗਹਾਰਨ, ਮਾਈਨੋਰਕਾ, ਐਨਕੋਨਾ ਭੂਰੇ ਆਂਡੇ: ਰੋਡ ਆਈਲੈਂਡ ਰੈੱਡ, ਨਿਊ ਹੈਂਪਸ਼ਾਇਰ, ਪਲਾਈਮਾਊਥ ਰੌਕ ਵਪਾਰਕ ਪੋਲਟਰੀ ਫਾਰਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਚਿੱਟੇ ਆਂਡਿਆਂ ਲਈ ਲੈਗਹਾਰਨ ਨਸਲ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਵਧੇਰੇ ਆਂਡੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਖਾਂਦੀ ਹੈ।

N/A Quick Tip: ਬੀਜ-ਪੱਤਰੀ (Cotyledon): ਏਕ ਬੀਜ-ਪੱਤਰੀ (Monocot): ਮੱਕੀ, ਕਣਕ, ਚੌਲ ਦੋ ਬੀਜ-ਪੱਤਰੀ (Dicot): ਮਟਰ, ਛੋਲੇ, ਸਰ੍ਹੋਂ, ਮੂੰਗੀ ‘ਬੀਕ’ ਮਟਰ ਦੀ ਫਸਲ ਵਿੱਚ ਲੱਗਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਕੀੜਾ/ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਲਈ ਫਸਲ ਚਕਰ (crop rotation) ਅਤੇ ਉਚਿਤ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

N/A Quick Tip: ਕੁਝ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਾਮ: ਮਨੁੱਖ: ਹੋਮੋ ਸੇਪੀਅਨਜ਼ (Homo sapiens) ਸ਼ੇਰ: ਪੈਂਥੇਰਾ ਲੀਓ (Panthera leo) ਹਾਥੀ: ਐਲੀਫਸ ਮੈਕਸੀਮਸ (Elephas maximus) ਹਿਰਨ: ਸਰਵਸ ਐਲਾਫਸ (Cervus elaphus) ਮੇਢਾ: ਓਵਿਸ ਅਰੀਜ਼ (Ovis aries) ਬੱਕਰੀ: ਕੈਪਰਾ ਹਿਰਕਸ (Capra hircus) ਹੋਮੋ ਸੇਪੀਅਨਜ਼ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਮਨੁੱਖੀ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਹੈ।

N/A Quick Tip: ਯਾਦ ਰੱਖੋ: • ਬਰਾਇਲਰ = ਮਾਸ ਵਾਲੀਆਂ ਮੁਰਗੀਆਂ, ਲੇਅਰਜ਼ = ਆਂਡੇ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੁਰਗੀਆਂ • ਮੈਂਡਲ = ਮਟਰ ਦੇ ਪੌਦੇ • ਇਨਸੁਲਿਨ = ਪੈਨਕ੍ਰੀਆਸ • ਨਦੀਨ = ਫਸਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਗਣ ਵਾਲੇ ਅਣਚਾਹੇ ਪੌਦੇ (ਗੁੱਲੀ ਡੰਡਾ ਇੱਕ ਖੇਡ ਹੈ)

N/A

N/A

N/A

N/A Quick Tip: ਯਾਦ ਰੱਖੋ: ਹੋਰਾ (ਗਰਮੀ) ਦੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ - ਬੇਚੈਨੀ, ਸੋਜ, ਦੁੱਧ ਘਟਣਾ। ਪਸ਼ੂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ - ਖੁਰ ਮੂੰਹ, ਗਲੋਟੀ, ਮਸਤਕ, ਕਾਲਾ ਖੁਰ। ਮੁਰਗੀ ਪਾਲਣ - ਚੁੰਝ ਕੱਟਣ ਦੇ ਲਾਭ, ਆਂਡੇ ਘੱਟ ਦੇਣ ਦੇ ਕਾਰਨ।

N/A

N/A

N/A

N/A Quick Tip: ਯਾਦ ਰੱਖੋ: ਮੈਂਡਲ ਦੀ ਸਫਲਤਾ - ਮਟਰ ਦਾ ਪੌਦਾ, ਇੱਕ ਲੱਛਣ ਦਾ ਅਧਿਐਨ। ਵਾਸ਼ਪ ਉਤਸਰਜਨ - ਤਾਪਮਾਨ ਕੰਟਰੋਲ, ਖਣਿਜ ਸੋਖਣ। ਜੜ੍ਹ-ਤਣਾ ਅੰਤਰ - ਦਿਸ਼ਾ, ਗੰਢਾਂ, ਪੱਤੇ। ਸਜੀਵ ਲੱਛਣ - ਵਾਧਾ, ਪ੍ਰਜਣਨ, ਸਾਹ, ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ।

N/A

N/A Quick Tip: ਯਾਦ ਰੱਖੋ: ਸਿਰਕੇ ਦੀ ਮੱਖੀ ਦਾ ਜੀਵਨ ਚੱਕਰ - ਆਂਡਾ, ਲਾਰਵਾ, ਪਿਊਪਾ, ਬਾਲਗ। ਖਰਗੋਸ਼ ਦੇ ਸਾਹ ਅੰਗ - ਨਾਸਿਕਾ, ਗਲੋਟ, ਬ੍ਰੌਂਕਸੀ, ਫੇਫੜੇ। (ਡਾਇਆਫ੍ਰਾਮ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ)

N/A

N/A

N/A

N/A Quick Tip: ਯਾਦ ਰੱਖੋ: ਸਰ੍ਹੋਂ ਕੁਲ - ਤੇਲ, ਸਬਜ਼ੀ, ਮਸਾਲੇ, ਚਾਰਾ, ਔਸ਼ਧੀ। ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸੰਸ਼ਲੇਸ਼ਣ-ਸਾਹ ਅੰਤਰ - ਸਮਾਂ, ਥਾਂ, ਗੈਸਾਂ, ਊਰਜਾ। ਪ੍ਰੋਟੋਜ਼ੋਆ - ਇੱਕ-ਕੋਸ਼ੀ, ਗਤੀ ਅੰਗ, ਪਰਜੀਵੀ। ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ - ਦੁੱਧ, ਮਾਸ, ਆਂਡਾ, ਖਾਦ, ਰੁਜ਼ਗਾਰ।